ตอนที่ 70 — วันที่เลือกกลับบ้าน

ใบขอเข้ารับการประเมินวางอยู่ตรงมุมโต๊ะ เหนือกระดาษลาที่เยว่ชิงเพิ่งเขียนชื่อเสร็จ

เช้าวันที่เจ็ดกุมภาพันธ์ นางมาถึงก่อนเสียงเริ่มงาน ปลายผมเปียถูกเก็บเข้าคอเสื้อเรียบร้อยแล้ว แต่ถุงผ้าข้างเก้าอี้ยังมีร่างจดหมายถึงชิวอิงอยู่ นางไม่ได้ใส่วันเดินทางลงไป เพราะจนถึงขณะนี้ยังไม่มีวันที่ได้รับอนุญาตให้กลับ

เกาเหวินซิงอ่านรายการงานที่นางทำค้างไว้ เขาหยุดตรงช่องตรวจซ้ำ แล้วเลื่อนกระดาษกลับมา

“ชิ้นนี้เจ้าตรวจส่วนใดแล้ว”

“ระยะตามแนวอ้างอิงสองจุดเจ้าค่ะ ส่วนความคลาดเมื่อกลับด้านยังไม่ได้ตรวจ ข้าเขียนไว้ใต้บรรทัดนี้”

“คนรับงานจะมองหาใต้บรรทัดหรือ”

เยว่ชิงมองช่องที่ตัวเองขีดว่าเสร็จไปแล้วครึ่งหนึ่ง คำเล็ก ๆ ด้านล่างอาจอ่านครบสำหรับคนที่รู้เรื่องอยู่ก่อน แต่ไม่พอสำหรับคนที่ต้องรับต่อโดยไม่มีนางนั่งอธิบาย

เธอขีดเส้นทับคำเดิมให้ยังมองเห็น แล้วเขียนว่า ตรวจแล้วเฉพาะสองจุด ส่วนกลับด้านยังไม่ดำเนินการ

“ข้าจะบอกคนรับงานด้วย แต่กระดาษต้องบอกได้แม้ข้าไม่อยู่”

เกาเหวินซิงพยักหน้า เขาไม่ได้เอ่ยว่ามารดาป่วยแล้วความผิดพลาดเล็กน้อยย่อมยกเว้นได้ นางเองก็ไม่อยากทิ้งความคลุมเครือไว้ให้คนอื่นแบกเพียงเพราะตนกำลังรีบ

หลังคนรับงานมาตรวจตามรายการ เยว่ชิงคืนเครื่องวัดที่เบิกไว้ทีละชิ้น ตรวจหมายเลขกับผู้ดูแลเครื่องมือ และแยกสมุดฝึกของตนออกจากเอกสารของหน่วยงาน ขารองยึดที่เคยเสียหายเมื่อเดือนก่อนยังอยู่ในรายการเดิม ไม่มีใครขีดมันออกเพราะวันนี้นางขอลา

นางมองช่องนั้นครู่หนึ่งแล้วปิดสมุด

สิ่งที่ต้องกลับมาเรียนต่อยังอยู่ สิ่งที่ต้องกลับไปดูแลก็อยู่คนละเมือง

เจ้าหน้าที่ผู้รับเรื่องลาถามกำหนดวันกลับ และถามว่านางตั้งใจลาออกด้วยหรือไม่

เยว่ชิงเงยหน้าทันที

“ข้าขอลากลับไปดูแลแม่เจ้าค่ะ ไม่ได้ขอลาออก”

“เช่นนั้นเขียนให้ชัด งานส่งมอบครบแล้วหรือ”

นางวางรายการที่มีผู้รับลงชื่อกำกับไว้ ไม่ยื่นเพียงคำรับรองของเกาเหวินซิงแทนงานที่ยังไม่ตรวจ นางอธิบายว่ารู้ข่าวจากจดหมาย จากคนไปเยี่ยม และจากมารดาที่ได้พูดด้วยเมื่อวาน แต่ยังไม่มีใบรับรองการตรวจของมารดามาอยู่ในมือ

เจ้าหน้าที่อ่านเรื่องที่นางเขียน แล้วไปให้ผู้มีหน้าที่อนุมัติตรวจตามขั้นตอน นางรออยู่หน้าห้องโดยไม่วิ่งไปซื้อตั๋วล่วงหน้าราวกับคำขอเท่ากับคำอนุญาต

เมื่อกระดาษกลับมา วันลาถูกระบุไว้ตั้งแต่วันที่แปดถึงวันที่ยี่สิบกุมภาพันธ์ ต้องกลับมารายงานตัววันที่ยี่สิบเอ็ด หากจำเป็นต้องอยู่ต่อให้ติดต่อขอพิจารณาก่อนครบกำหนด เงื่อนไขเรื่องวันทำงานและการคิดค่าจ้างในช่วงนี้ให้เป็นไปตามรายการที่เจ้าหน้าที่อธิบายไว้ ไม่มีคำรับรองว่าจะได้เงินเท่าเดิมทุกวันโดยไม่ต้องทำงาน

เยว่ชิงอ่านซ้ำตรงวันที่ยี่สิบเอ็ด

วันที่กลับมาถูกเขียนอยู่จริง ตำแหน่งงานปัจจุบันไม่ได้ถูกเปลี่ยนเป็นใบลาออก แต่นั่นไม่ได้ทำให้การประเมินวันพรุ่งนี้เลื่อนไปตามนาง

เกาเหวินซิงยืนรออยู่ปลายทางเดิน เมื่อเห็นนางเก็บสำเนาใบลา เขายื่นใบสมัครที่ยังว่างให้ดูอีกครั้ง

“เจ้าจะไม่ยื่นรอบนี้ใช่หรือไม่”

“ใช่เจ้าค่ะ ข้าจะเดินทางหลังงานวันนี้”

“ข้าไม่รู้ว่ารอบต่อไปจะเมื่อใด”

คำตอบนั้นทำให้มือเธอหยุดอยู่ที่ปากถุง ความเสียดายไม่ได้หายไปเพราะนางตอบอย่างมั่นคง

หนึ่งเดือนที่ผ่านมา เธอจำเสียงของงานใหม่ได้มากขึ้น จำได้ว่าเครื่องมือชนิดใดควรวางในถาดใด และเริ่มถูกถามความเห็นก่อนที่คนอื่นจะเลื่อนกระดาษผ่านหน้าไปเฉย ๆ โอกาสเพิ่มหน้าที่ครั้งนี้เกิดจากวันที่นางมาทำงานจริง วันที่ยอมรับสิ่งที่ทำผิด และวันที่ฝึกซ้ำจนผลตรวจเริ่มสม่ำเสมอ

ถ้าเธอขึ้นรถไฟคืนนี้ พรุ่งนี้ที่นั่งประเมินจะไม่มีเธออยู่

“ข้าเสียดาย” นางบอก “แต่แม่ขอให้ข้าจัดงานก่อนกลับ ไม่ได้ขอให้ข้าทิ้งงานทั้งหมด ข้าจัดส่วนที่จัดได้แล้ว ส่วนโอกาสนี้ข้าจะไม่ขอให้ท่านเขียนว่าข้าผ่านทั้งที่ข้าไม่ได้สอบ”

“ไม่มีใครเขียนเช่นนั้นให้เจ้า”

“ข้ารู้เจ้าค่ะ”

เกาเหวินซิงรับใบสมัครกลับไป เก็บรวมกับเอกสารของวันประเมินโดยไม่ฉีกมันต่อหน้าเธอ

“กลับมาแล้วเอาสมุดฝึกมาด้วย เราจะเริ่มจากช่องที่ยังค้าง”

เยว่ชิงก้มศีรษะ คำนั้นไม่มีตำแหน่งใหม่อยู่ในตัว แต่มีงานที่นางจะกลับมาทำ

บ่ายวันเดียวกัน หลังจัดรายการช่วงท้ายเสร็จ นางไปซื้อตั๋วรถไฟ รถออกค่ำนี้และใช้เวลาเดินทางข้ามคืน กว่าจะถึงชิงเหอก็เป็นช่วงเย็นของวันถัดไป

นางจับตั๋วไว้แน่นตอนเดินออกจากช่องขาย แล้วคลายมือเมื่อเห็นรอยพับที่เกิดจากนิ้วตน

มีที่นั่งแล้ว จึงค่อยมีวันถึงที่บอกคนทางบ้านได้

เธอส่งโทรเลขสั้นแจ้งมารดาว่าจะถึงเย็นวันที่แปดตามเที่ยวรถที่ได้ ไม่ใส่ข่าวเอกสารโรงงานหรือเรื่องกุญแจลงในข้อความที่ต้องผ่านมือคนอื่น จากนั้นจึงเติมวันเดินทางลงในจดหมายถึงชิวอิงซึ่งแก้ไว้ตั้งแต่คืนก่อน

นางขอบคุณที่พาแม่ไปคลินิกและช่วยเรื่องอาหาร เขียนว่าตนกำลังกลับ และเขียนต่อให้ชัดว่าการดูแลแม่กับการอนุญาตถือกุญแจร้านต้องตกลงแยกกัน กุญแจยังให้มารดาเก็บตามขอบเขตเดิม หากต้องการช่วยเพิ่มให้บอกว่าช่วยเรื่องใด เวลาใด เพื่อจัดกันตามที่มารดาต้องการ

จดหมายลงในช่องส่งจริงบ่ายนั้น แต่มันย่อมเดินทางช้ากว่านางหรือโทรเลขได้ นางจะไม่กล่าวว่าชิวอิงได้รับคำตอบแล้วเพียงเพราะซองพ้นมือไป

กลับถึงห้องเช่า เยว่ชิงเปิดห่อสำเนาเพียงเพื่อตรวจจำนวนแล้วปิดไว้ เธอเอาไปเฉพาะส่วนของตน กระดาษของหน่วยงานถูกส่งคืนไว้แล้ว ต้นฉบับของครอบครัวยังเก็บอยู่กับแม่ตามบัญชีเดิม ไม่มีเหตุให้ขนทุกชิ้นไปมาเพราะความกลัว

ซ่งเหม่ยอันเข้ามารับค่าเช่าที่นางจัดเตรียมสำหรับช่วงถัดไป เยว่ชิงขอให้เจ้าของห้องเก็บใบรับให้ตรงกับเงินที่จ่าย และแจ้งว่าจะกลับตามวันลา

“ผ้าปูอย่าพับทั้งที่ยังชื้น” เจ้าของห้องบอก “ออกจากห้องแล้วอย่าลืมตรวจเตา”

เธอเดินตรวจตามนั้น เก็บอาหารที่เสียได้ ฝากจัดการเฉพาะส่วนที่พูดตกลงกัน และดับเตาจนแน่ใจ ก่อนล็อกประตูแล้วลองดึงอีกครั้ง บานที่ยังต้องยกให้เข้าที่ไม่ได้หายฝืดไปเอง

กุญแจเหล็กเพียงดอกเดียวอยู่ในกระเป๋าของเธอ

เยว่ชิงมองประตูอยู่ครู่หนึ่ง ความรู้สึกเหมือนกำลังหนีจากที่แห่งหนึ่งค่อย ๆ เปลี่ยนเป็นความรู้สึกของคนที่ปิดห้องเพื่อจะกลับมาเปิดอีก

ก่อนออกไปสถานี นางฝากข้อความแจ้งจิ้งโจวไว้ที่จุดติดต่อซึ่งเคยตกลงกัน หากเขาเลิกฝึกทันเวลาและได้รับอนุญาตออกมา นางจะรออยู่ริมทางเข้าชานชาลา แต่ถ้ามาไม่ได้ ไม่ต้องออกจากหน่วยงานโดยพลการ

เธอไปถึงสถานีพร้อมถุงเสื้อผ้าและกล่องเครื่องมือ ท้องฟ้ามืดก่อนเวลาเพราะเมฆหิมะ เสียงคนขายอาหารดังแข่งกับเสียงไอน้ำ นางซื้อของกินสำหรับทางไกลแล้วนั่งรอ ไม่ได้ปล่อยให้ท้องว่างเพื่อพิสูจน์ว่ากังวลถึงแม่มากเพียงใด

จิ้งโจวมาถึงก่อนเรียกขึ้นรถไม่นาน ปลายแขนเสื้อเขามีเกล็ดหิมะติดอยู่

“ข้าเลิกฝึกแล้ว” เขาพูดก่อนที่นางจะถาม “แจ้งออกมาตามเวลา และต้องกลับก่อนกำหนดของที่พัก”

เยว่ชิงพยักหน้า มุมปากขยับขึ้นเล็กน้อย

“ข้าได้วันลากลับมาแล้ว”

เขารับสำเนาที่นางยื่นให้อ่านเฉพาะช่วงวันซึ่งเธอชี้ ไม่เปิดถุงค้นกระดาษอื่น

“วันที่ยี่สิบเอ็ด” เขาทวน

“ถ้าแม่ยังต้องการคนดูแลต่อ ข้าต้องยื่นขอก่อนวันที่ยี่สิบ ไม่ใช่หายไปแล้วค่อยส่งข่าว”

เขาส่งคืนให้นาง “เจ้าจัดไว้ละเอียดแล้ว”

“แต่ข้าพลาดการประเมินพรุ่งนี้”

จิ้งโจวไม่ได้ตอบว่าโอกาสอย่างนั้นไม่มีค่า เขานั่งลงข้างเธอแล้วมองขบวนรถซึ่งทอดยาวอยู่ใต้ไฟสถานี

“เจ้าอยากได้โอกาสนั้น”

“อยาก ข้าอยากให้คนเรียกข้าไปตรวจงานเพราะทำได้ ไม่ใช่เพราะสงสารเรื่องที่บ้าน แต่วันนี้ข้าก็อยากกลับไปเห็นแม่ด้วยตาตนเอง”

“ทั้งสองอย่างอยากได้พร้อมกันได้”

“แต่ไปพร้อมกันไม่ได้”

เขาพยักหน้า รับความเสียดายนั้นไว้โดยไม่รีบแก้มันให้หมด

เสียงเรียกขึ้นรถดังขึ้น จิ้งโจวถามว่าจะให้ช่วยยกกล่องหรือไม่ เยว่ชิงยื่นให้ เขาถือไปถึงบันไดรถ ส่งให้นางเมื่อเธอขึ้นยืนได้มั่นคง แล้วรอให้เธอจัดของเข้าที่ก่อนลงกลับชานชาลา

“ถึงแล้วส่งข่าว ข้าจะรับที่จุดเดิม” เขาบอกผ่านหน้าต่าง

“ท่านฝึกต่อให้ดี อย่ารอทุกเย็นจนพลาดเวลา”

“ข้าจะไม่เอาความเป็นห่วงเจ้าไปทำเป็นข้ออ้างหนีงาน”

คำตอบนั้นทำให้นางหัวเราะได้เบา ๆ เป็นครั้งแรกในสองวัน มือที่ยกผ่านช่องหน้าต่างพบมือของเขาชั่วครู่ เมื่อเจ้าหน้าที่เตือนให้ถอย จิ้งโจวก็ปล่อยทันที

นางไม่ต้องดึงใครออกจากทางของเขาเพื่อให้มีคนยืนยันว่าทางที่ตนเลือกควรค่าแก่การเดิน

รถเริ่มเคลื่อน เยว่ชิงมองเสื้อสีน้ำเงินเข้มเล็กลงตามระยะ จนเหลือแต่แสงสถานี แล้วดึงหน้าต่างลงป้องกันลม

ตลอดคืน นางตื่นเป็นพัก ๆ ตามเสียงล้อ มีครั้งหนึ่งฝันเห็นช่องว่างบนใบประเมิน พอลืมตา นางจับใบลาในกระเป๋าแล้วปล่อย ไม่ได้หยิบมันออกมาทวนทุกบรรทัดจนรุ่งเช้า

คนตรงข้ามนอนพิงห่อสัมภาระ เด็กในที่นั่งถัดไปถามแม่ว่าใกล้ถึงหรือยัง เสียงนั้นทำให้นางคิดถึงการกลับบ้านครั้งก่อน ๆ ที่คนรอนางต้องเป็นฝ่ายถามเองเสมอว่าทำไมจึงเพิ่งมา

เยว่ชิงเอาขนมที่ซื้อไว้ออกกินช้า ๆ หลังจิบน้ำจากกระติก เธอไม่ได้คิดถึงคำกล่าวหาของชิวอิงเป็นเรื่องแรกทุกครั้งที่คิดถึงบ้านอีกแล้ว

มีแม่อยู่ที่นั่น แม่กำลังเหนื่อย และนางกำลังเดินทางไปหา

เย็นวันที่แปด รถไฟถึงชิงเหอช้ากว่าเวลาที่ตั๋วบอกเล็กน้อย เยว่ชิงต่อรถไปยังทางเข้าตรอกแล้วเดินช่วงสุดท้าย หิมะที่ขอบกำแพงกลายเป็นก้อนแข็ง รองเท้าของนางจึงวางลงทีละก้าว ไม่วิ่งจนตัวเองล้มก่อนถึงประตู

ชิวอิงอยู่ในลานบ้าน ถือถังน้ำที่เพิ่งเติมมา เมื่อเห็นนาง อีกฝ่ายหยุดเหมือนมีคำหลายคำติดอยู่พร้อมกัน

“โทรเลขมาถึงแล้ว แม่เจ้ารออยู่”

เยว่ชิงรับถังลงวางบนแท่นไม้แทนการปล่อยให้ญาติยืนเกร็งแขน

“ขอบใจที่ช่วย แม่อยู่ห้องเดิมใช่หรือไม่”

ชิวอิงพยักหน้า แล้วเริ่มพูดเรื่องต้องเปิดตู้ร้านหาของบางอย่าง เยว่ชิงขอให้รอก่อน

“คืนนี้ข้าจะดูแม่ก่อน พรุ่งนี้ค่อยคุยว่าอะไรต้องใช้จริงแล้วถามแม่ด้วย ข้าไม่ได้เขียนอนุญาตให้เปลี่ยนคนถือกุญแจ”

น้ำเสียงนางไม่ดังพอจะเรียกคนทั้งตรอกมาฟัง และไม่อ่อนจนประโยคนั้นกลายเป็นคำตอบอีกแบบหนึ่ง

ชิวอิงมองหน้าตนแล้วหลบตาลง “ข้าเพียงอยากให้สะดวก”

“เรื่องใดสะดวกกับใคร เราค่อยตกลงให้ครบ ข้าขอบใจเรื่องพาแม่ไปตรวจจริง ๆ”

นางเก็บคำขอบคุณไว้กับการกระทำที่เกิดขึ้น ไม่เอามันไปชำระสิทธิ์ในร้านทั้งหมด

ประตูห้องแม่แง้มอยู่ แสงตะเกียงลอดออกมาตรงธรณี เยว่ชิงวางถุงลงข้างผนังแล้วเคาะเบา ๆ

“แม่ ข้ากลับมาแล้ว”

คนบนเตียงพยายามยันตัวขึ้น นางรีบเข้าประคองหมอนก่อนที่แม่จะออกแรงมากกว่านั้น

ใบหน้าที่เคยยืนผูกผ้าพันคอให้ในวันหิมะแรกยังเป็นใบหน้าเดิม แต่ใต้ตาหมองลง ริมฝีปากแห้ง และเมื่อลองพูดยาวก็ต้องหยุดไอ

ภาพตรงหน้าไม่ได้ทำให้เยว่ชิงรู้ชื่อโรคเอง นางรู้เพียงว่าคนที่ได้ยินเสียงอ่อนผ่านสายเมื่อสองวันก่อนนั่งอยู่ตรงนี้จริง และความเหนื่อยนั้นไม่ใช่คำที่ชิวอิงประดิษฐ์ลงในจดหมาย

“ไม่ต้องลุกเจ้าค่ะ ข้าจะนั่งตรงนี้”

แม่มองกล่องเครื่องมือที่นางเลื่อนไว้ใต้เก้าอี้ “กลับมาเช่นนี้ งานเจ้าล่ะ”

เยว่ชิงหยิบสำเนาใบลา แต่ไม่ได้วางกองเอกสารลงบนผ้าห่ม นางอ่านวันให้แม่ฟังช้า ๆ แล้วอธิบายเรื่องส่งมอบงานกับการกลับไปรายงานตัว

“ข้ายังมีงานเจ้าค่ะ เพียงรอบประเมินวันนี้ข้าไม่ได้เข้า”

แม่ขมวดคิ้ว “เพราะแม่หรือ”

“เพราะข้าเลือกกลับ เมื่อรู้ว่าที่นี่ต้องการข้า ข้าเสียดายโอกาสนั้นจริง แต่ไม่ได้เอามันมาให้แม่ชดใช้”

แม่เงียบไป มือเหี่ยวย่นเล็กน้อยวางอยู่เหนือผ้าห่ม เยว่ชิงเลื่อนถ้วยน้ำให้อยู่ในระยะที่เอื้อมได้ แล้วถามว่าอยากจิบก่อนหรือพักก่อน

“น้ำก่อน”

นางช่วยจับถ้วยตามที่แม่ขอ ไม่เร่งให้ดื่มหมด แม่จิบสองครั้งแล้วพัก เยว่ชิงจึงรับถ้วยกลับวาง

“ตอนนี้เหนื่อยตรงไหนมากที่สุด”

คำถามนั้นออกมาจากปากเธอโดยไม่มีคำว่าเอกสารหรือกุญแจตามหลัง

แม่มองนางอยู่ครู่หนึ่ง

“เวลาเดินจากเตียงไปถึงประตู รู้สึกว่าประตูไกลขึ้นทุกวัน”

เยว่ชิงหันมองระยะไม่กี่ก้าวที่ตนเพิ่งเดินข้ามมา ความคิดอยากพูดว่าไม่นานก็หายถูกนางเก็บไว้ เพราะไม่รู้จริงว่าจะนานเท่าใด

“คืนนี้ให้ข้าช่วยเจ้าค่ะ ถ้าพรุ่งนี้ต้องไปตรวจอีก เราจะถามตามที่เขานัด ไม่เดาแทนคนตรวจ”

แม่พยักหน้า บอกว่ากระดาษคำแนะนำที่รับมาครั้งล่าสุดวางอยู่ตรงใด เยว่ชิงหยิบมาอ่านเฉพาะแผ่นที่แม่อนุญาต ไม่เปิดตู้เก็บเอกสารครอบครัวตามไปด้วย

นางออกไปอุ่นอาหารที่เตรียมไว้ แล้วกลับเข้ามาเมื่อเสียงฝาหม้อหยุดดัง แม่กินได้ไม่มาก นางจึงเก็บส่วนที่เหลือและนั่งกินของตนข้างโต๊ะ ไม่ตั้งใจอดอาหารให้แม่ต้องเป็นห่วงเพิ่ม

คืนนี้ยังมีรายการให้จัดอีกหลายอย่าง คนช่วยร้านเวลาใด ค่าใช้จ่ายที่จ่ายไปแล้วมีอะไร และหากแม่ต้องการพักต่อใครพอช่วยช่วงที่นางกลับทำงานได้บ้าง นางเขียนหัวข้อไว้โดยยังไม่ใส่ชื่อหานซิ่วหรือหลิวต้าซานเต็มทุกช่องราวกับคนทั้งสองไม่มีงานและไม่มีร่างกายของตนเอง

เรื่องเหล่านั้นต้องถามคนที่จะช่วยจริง ๆ หลังจากแม่ได้พัก

ก่อนดับไฟลาน เยว่ชิงกลับมาที่เตียง มือแม่ยังวางอยู่เหนือผ้าห่ม นางแตะปลายนิ้วเบา ๆ แล้วถามว่าต้องการให้ขยับตะเกียงหรือไม่

“ไว้อย่างนั้น” แม่บอก “มองเห็นหน้าเจ้าอยู่”

นางนั่งลงอีกครั้ง

ข้างนอกเป็นค่ำของวันที่แปดกุมภาพันธ์ วันที่ชื่อเธอไม่ได้อยู่ในห้องประเมินที่หลานโจว ข้างในเป็นห้องซึ่งคนคนหนึ่งไม่ต้องรอจนตะเกียงหมดน้ำมันเพื่อจะรู้ว่าลูกกลับมาหรือยัง

เยว่ชิงยังเสียดาย และยังจับมือแม่ไว้

ทั้งสองความรู้สึกอยู่ด้วยกันได้ โดยไม่ต้องบังคับให้ความรู้สึกหนึ่งลบอีกความรู้สึกทิ้ง

เมื่อแม่หลับตาลง นางไม่ได้รีบถามถึงพ่อหรือซองเก่าที่ตนคิดค้างมาตลอดทาง เธอนั่งฟังลมหายใจอยู่ข้างเตียง ปล่อยให้คำถามของวันพรุ่งนี้รออยู่ในสมุดที่ปิดไว้

คืนนี้ แม่ควรได้พักก่อน

กลับสารบัญนิยาย

นิยายและภาพประกอบสร้างขึ้นใหม่ ภาพประกอบสร้างด้วย AI